Cách giúp trẻ ngừng mút tay

Câu trả lời ngắn gọn

Mút ngón tay cái thường sẽ giảm dần và tự hết, đặc biệt là ở giai đoạn nhỏ. Nếu bé vẫn tiếp tục qua tuổi “nhà trẻ”, hoặc bạn nhận thấy có thay đổi về răng miệng, nha sĩ nhi khoa có thể giúp bạn lên kế hoạch cho bước tiếp theo.

Bạn có thể thử các thói quen đều đặn, nhẹ nhàng; đưa ra những lựa chọn thay thế để bé thấy thoải mái; và giữ cách tiếp cận thân thiện với trẻ. Tránh hình phạt, ép buộc hoặc các sản phẩm kiểu “cay sốc/cảnh báo” vì có thể làm bé căng thẳng hơn.

Nếu bé có lợi bị chảy máu, đau, hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng, hoặc bạn lo lắng ngay từ bây giờ, hãy trao đổi với nha sĩ nhi khoa hoặc nha sĩ đa khoa đã được cấp phép.

Vì sao trẻ hay mút ngón tay cái?

Nhiều bé mút ngón tay cái vì cảm giác an toàn và dễ chịu. Việc này có thể giúp bé dễ ngủ hơn, cảm thấy thoải mái khi mệt, hoặc giúp bé “xử lý” những cảm xúc lớn.

Ngoài ra, thói quen đôi khi tăng lên khi có thay đổi—đi nhà trẻ mới, chuyển nhà, bị ốm, hoặc gặp một sự kiện gia đình gây căng thẳng. Khi bé được đáp ứng nhu cầu được an ủi bằng cách khác, thói quen thường sẽ giảm dần theo thời gian.

Nếu bé còn rất nhỏ, hãy tập trung vào hỗ trợ thay vì cố gắng dừng ngay lập tức.

Khi nào nên lo hơn (và khi nào nên đi khám nha khoa)?

Việc mút ngón tay cái trong giai đoạn sơ sinh và chập chững là bình thường. Tuy nhiên, nếu kéo dài quá lâu, có thể ảnh hưởng đến cách răng mọc thẳng hàng và sự phát triển của vòm miệng.

Nha sĩ nhi khoa có thể kiểm tra khoang miệng theo cách không gây sợ hãi—quan sát răng, lợi và khớp cắn. Họ cũng có thể trao đổi với bạn về thời điểm thích hợp và cách tiếp cận phù hợp nhất với bé.

Nếu bạn chưa chắc bé có cần được khám hay không, bạn có thể bắt đầu bằng cách tìm nha sĩ nhi khoa để kiểm tra sức khỏe qua SproutSmile get-matched.

Bạn có thể làm gì ở nhà (nhẹ nhàng, thực tế)

Hãy thử một vài cách làm nhẹ nhàng và chọn điều phù hợp với tính cách của bé.

Trước tiên, để ý lúc nào bé mút ngón tay cái nhiều nhất—khi ngủ, khi buồn chán, hay khi đang căng thẳng. Sau đó, cung cấp sự hỗ trợ đúng vào “thời điểm đó”. Ví dụ: một đồ vật để ôm ấp, một nghi thức đi ngủ đặc biệt, hoặc trò chơi “ôm và thở” có thể giúp bé thay thế cảm giác dễ chịu.

Tiếp theo, dùng những lời nhắc thật bình tĩnh. Nếu bé có thể hiểu, bạn có thể nói điều đơn giản như: “Con đang an toàn. Tay ngón cái sẽ hết khi mình thức.” Nên nói ngắn gọn và nhất quán. Khen ngợi nỗ lực của bé, không cần yêu cầu hoàn hảo.

Nếu bé chủ yếu mút ngón tay cái khi đi ngủ, bạn có thể đạt kết quả tốt hơn khi xây dựng một kế hoạch đi ngủ thay vì áp quy tắc trong ngày. Chuẩn bị sẵn chăn, thú bông và truyện kể để giữ cho thói quen được vững chắc.

Những sai lầm thường gặp cần tránh

Việc trừng phạt thường phản tác dụng. La hét, làm bé xấu hổ, hoặc nói rằng thói quen đó “xấu” có thể làm bé lo lắng hơn và đôi khi khiến bé mút ngón tay cái mạnh hơn.

Tránh các “thiết bị ngừng mút” gây đau hoặc kích ứng, như các chất hóa học có vị hắc/đắng hoặc bất cứ thứ gì có thể làm tổn thương da. Những thứ này có thể khiến bé khó chịu và dẫn đến căng thẳng nhiều hơn.

Cố gắng đừng cãi nhau với bé trong thời gian dài. Khi quá chú ý, thói quen có thể luôn “được đưa lên hàng đầu”. Thay vào đó, hãy hướng dẫn nhẹ nhàng và tạo một thói quen thay thế để bé thấy thoải mái.

Và xin đừng chờ đợi khi bạn thấy những thay đổi như đau miệng mới xuất hiện, vết loét hoặc thay đổi khớp cắn rõ rệt. Nha sĩ có thể giải thích những gì họ nhìn thấy và cha mẹ thường nên làm gì tiếp theo—không để bạn phải tự đoán.

Fluoride (chất florua), răng sữa và vì sao vẫn cần đi khám nha khoa

Dù răng sữa cuối cùng sẽ rụng, chúng vẫn quan trọng cho việc nhai, nói và giúp dẫn răng vĩnh viễn mọc đúng vị trí. Việc mút ngón tay cái có thể làm thay đổi quá trình phát triển răng và khớp cắn, vì vậy việc kiểm tra nha khoa định kỳ vẫn rất hữu ích.

Khi đi khám, nha sĩ thường kiểm tra sâu răng và cung cấp dịch vụ phòng ngừa. Nhiều bé được lợi khi dùng fluoride để tăng cường men răng, và đôi khi nha sĩ sẽ khuyến nghị các bước khác để phòng ngừa sâu răng dựa trên mức độ nguy cơ của bé.

Nếu bé cần điều trị nha khoa ngoài một lần kiểm tra, nha sĩ có thể sử dụng các lựa chọn như khí cười (nitrous oxide) hoặc gây an thần khi phù hợp. Nha sĩ nhi khoa của bạn có thể giải thích những gì có sẵn và điều gì phù hợp nhất với bé.

Để được hướng dẫn chọn nha sĩ nhi khoa, xem Cách chọn nha sĩ nhi khoa.

Bước tiếp theo nên làm gì (kế hoạch đơn giản)

Chọn 1 mục tiêu cho 2–3 tuần tới: giảm việc mút ngón tay cái vào một thời điểm cụ thể (ví dụ lúc bé tỉnh) hoặc xây dựng một nghi thức thay thế khi đi ngủ.

Ghi lại điều gì hiệu quả nhất. Bé có cần một đồ vật để ôm không? Nghi thức đi ngủ ngắn hơn có giúp giảm căng thẳng không? Sau đó điều chỉnh nhẹ nhàng.

Nếu thói quen kéo dài, khiến bạn lo lắng, hoặc bạn nhận thấy thay đổi ở miệng hay khớp cắn, hãy đặt lịch kiểm tra nha khoa. Bạn có thể được ghép cặp với nha sĩ nhi khoa để đến khám.

Trước buổi hẹn, hãy chuẩn bị một danh sách ngắn: thời điểm bé mút ngón tay cái nhiều nhất, bạn đã thử những gì, và những điều bạn đang lo về răng hoặc khớp cắn.

Bảo hiểm và chi phí: gia đình thường thấy điều gì

Nhiều gia đình có thể được chi trả cho các lần khám nha khoa phòng ngừa cho trẻ thông qua bảo hiểm tư nhân, Medicaid hoặc CHIP, tùy vào điều kiện và quy định của từng tiểu bang. Chi phí và dịch vụ được chi trả có thể khác nhau theo từng phòng khám và gói bảo hiểm.

Nếu bạn lo về chi phí của một lần khám, hãy hỏi phòng khám nha khoa về các hình thức thanh toán và gói của bạn chi trả cho trẻ những gì. Bạn cũng có thể xem hướng dẫn chung về chi phí nha khoa cho trẻ.

Nếu bạn đủ điều kiện tham gia Medicaid hoặc CHIP, gói bảo hiểm cho trẻ thường bao gồm các lần kiểm tra định kỳ. Phòng khám nhi khoa có thể cho bạn biết những quyền lợi nào có sẵn nơi bạn sống.